Zanieczyszczenia powietrza a nasze zdrowie 0
Zanieczyszczenia powietrza a nasze zdrowie

W ostatnich latach coraz częściej mówi się o problemie zanieczyszczenia powietrza, o pogorszeniu jego jakości oraz o tym jak tragiczne skutki mogą te zjawiska mieć dla naszego zdrowia. Nie zawsze jednak wiemy czym tak naprawdę jest owe „zanieczyszczenie”, skąd się bierze i dlaczego jest ono tak szkodliwe zarówno dla nas, jak i dla środowiska. Po lekturze dzisiejszego tekstu poznacie odpowiedź na te i wiele innych pytań dotyczących tego tak istotnego problemu. 

Według definicji, zanieczyszczenia powietrza to gazy, ciecze i ciała stałe obecne w powietrzu, nie będące jego naturalnymi składnikami, lub też substancje występujące w ilościach wyraźnie zwiększonych w porównaniu z naturalnym składem powietrza. W praktyce oznacza to, że za zanieczyszczenie powietrza odpowiadać mogą zarówno powstające wyłącznie w wyniku działalności człowieka i nie występujące naturalnie w powietrzu polichlorowane bifenyle, jak i występujący w nadmiarze dwutlenek węgla, będący jednym z głównych naturalnych składników powietrza. 

Długą listę substancji mogących powodować zanieczyszczenie powietrza możemy podzielić następująco:

  • gazy i pary związków chemicznych, np. tlenki węgla (CO i CO2), siarki (SO2 i SO3) i azotu (NOx), amoniak (NH3), fluor, węglowodory (łańcuchowe i aromatyczne, w tym wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne — WWA), a także ich chlorowe pochodne, fenole;
  • cząstki stałe nieorganiczne i organiczne (pyły), np. popiół lotny, sadza, pyły z produkcji cementu, pyły metalurgiczne, związki ołowiu, miedzi, chromu, kadmu i in. metali ciężkich
  • kropelki cieczy, np. kwasów, zasad, rozpuszczalników
  • mikroorganizmy — wirusy, bakterie i grzyby, których rodzaj lub ilość odbiega od składu naturalnej mikroflory powietrza – to grupa, o której nie będziemy mówić w dzisiejszym tekście

Źródła zanieczyszczeń powietrza możemy natomiast podzielić na:

Naturalne:

  • wybuchy wulkanów.
  • wietrzenie chemiczne skał.
  • pożary lasów i stepów.
  • wyładowania atmosferyczne.
  • pył kosmiczny.
  • procesy biologiczne.

Sztuczne:

  • niska emisja.
  • chemiczna konwersja paliw.
  • wydobycie i transport surowców.
  • przemysł chemiczny.
  • przemysł rafineryjny.
  • przemysł metalurgiczny.
  • cementownie.
  • składowiska surowców i odpadów.
  • motoryzacja.

Ciekawi was zapewne które z wymienionych źródeł dostarcza do środowiska najwięcej zanieczyszczeń. Jest to oczywiście zależne od miejsca, pory roku i dynamicznie zmienia się z upływem lat, jednak według danych z 2014 roku, w Polsce za prawie połowę dostających się do atmosfery  SO2, NOx, CO, NH3, NMLZO, pyłów i metali ciężkich odpowiadały procesy spalania poza przemysłem. Ich główną składową jest wspomniana już wyżej tzw. niska emisja czyli emisja pyłów i szkodliwych gazów na wysokości do 40 m. Zanieczyszczenia te pochodzą z domowych pieców grzewczych i lokalnych kotłowni węglowych, w których spalanie węgla odbywa się w nieefektywny sposób (zaliczamy do niej też transport spalinowy). Cechą charakterystyczną niskiej emisji jest to, że powodowana jest przez liczne źródła wprowadzające do powietrza niewielkie ilości zanieczyszczeń. Warto zauważyć że największa część zanieczyszczeń powietrza w naszym kraju  pochodzi ze źródła na które sami możemy mieć bezpośredni wpływ. Odpowiedź na to jak możemy ograniczyć niską emisję znajdziecie na naszym Instagramie. 

Opowiedzieliśmy już sobie na pytania jakie substancje mogą zanieczyszczać powietrze i skąd one pochodzą. Pozostało opowiedzieć o chyba najważniejszej sprawie, a mianowicie o tym dlaczego powinniśmy ograniczać ich emisję. Główne skutki zanieczyszczenia powietrza

  • Kwaśny deszcz, czyli opad atmosferyczny o niskim pH ( odpowiada za nie obecność kwasu siarkowego i azotowego, powstają one z tlenku siarki i tlenku azotu). Kwaśne deszcze przyczyniają się do zwiększenia śmiertelności niemowląt i osłabienia płuc, powodują zakwaszanie rzek i jezior, niszczenie flory i fauny, degradację gleby, niszczenie zabytków i architektury.
  • Smog, czyli  zjawisko atmosferyczne powstałe w wyniku wymieszania się mgły z dymem i spalinami. Za jego powstanie odpowiadają tlenki siarki i tlenek azotu oraz substancje stałe, czyli pyły zawieszone, a także kancerogenne wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (WWA).
  • Efekt cieplarniany, jest to zjawisko zachodzące w atmosferze planety powodujące wzrost temperatury planety, w tym i Ziemi. Efekt wywołują gazy atmosferyczne, zwane gazami cieplarnianymi, ograniczające promieniowanie cieplne powierzchni Ziemi i dolnych warstw atmosfery do przestrzeni kosmicznej. Wśród wymienionych wcześniej zanieczyszczeń, jego głównymi winowajcami są dwutlenek węgla i metan.
  • Dziura ozonowa – Spadek zawartości ozonu na wysokości 15-20 km głównie w obszarze bieguna południowego, obserwowany od końca lat 80. Ozon jest związkiem tworzącym naturalną barierę chroniącą żyjące na ziemi organizmy przed szkodliwym promieniowaniem UV. Największe znaczenie mają w tym procesie związki chlorofluorowęglowe (freony). 
  • Zaburzenia w układzie oddechowym, zaburzenia reprodukcji  i alergie u ludzi.
  • Zaburzenia procesu fotosyntezy, transpiracji i oddychania roślin. 
  • Wtórne skażenia wody i gleby.
  • Zanieczyszczenia powietrza zwiększają także kwasowość wody pitnej. Powoduje to wzrost zawartości ołowiu, miedzi, cynku, glinu, a nawet kadmu w wodzie dostarczanej do naszych mieszkań. Zakwaszone wody niszczą instalacje wodociągowe, wypłukując z niej różne substancje toksyczne.

Mamy nadzieję że udało nam się przybliżyć Wam temat zanieczyszczeń powietrza i udowodnić jak istotnym są one problemem. Wkrótce na naszym blogu  i Instagramie pojawią się artykuły co sami możemy zrobić aby zmniejszyć ich emisję i przyczynić się do poprawy jakości powietrza.

Źródła: 

Gładysz, J., Grzesiak, A., Nieradko-Iwanicka, B., Borzęcki, A. (2010). Wpływ zanieczyszczenia powietrza na stan zdrowia i spodziewaną długość życia ludzi. Problemy Higieny Epidemiologicznej 2010, 91(2): 178-180. Dostępne na: http://www.phie.pl/pdf/phe-2010/phe-2010-2-178.pdf  

Krakowski Alarm Smogowy (2017). Wpływ poszczególnych źródeł na jakość powietrza w Polsce. Małopolska w Zdrowej Atmosferze. Dpstępne na:  https://powietrze.malopolska.pl/baza/wplyw-poszczegolnych-zrodel-na-jakosc-powietrza-w-polsce/ 

WHO (bez daty). Indoor air pollution, World Wide Web. Dostępne na:  http://www.who.int/indoorair/en/ 




Komentarze do wpisu (0)

Kategorie blog
Archiwum
nie pon wto śro czw pią sob
1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30
Chmura tagów
do góry
Sklep jest w trybie podglądu
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy Shoper Premium